Menu

logo

Od tradicije do modernog - i nazad

Nišville 2012 - od 16. do 19. avgusta

nisville12Nišville Jazz Festival 2012, koji se održava u niškoj Tvrđavi od 16. do 19. avgusta, predstaviće u glavnom programu na dve velike bine 25 bendova (6 ili 7 po festivalskoj večeri) iz petnaestak zemalja, dok će u pratećim programima, besplatnim za publiku, nastupiti još dvadesetak sastava iz Srbije i inostranstva. Prema najavama organizatora, među hedlajnerima su Jean Luc Ponty, Osibisa, Takuma & Joe Bowie, Opus 5, Brusselss Jazz Orchestra ft. Maria Joao & David Linx, Lydian Sound Orchestra, Lolo Meier quintet, Get The Blessing....

Francuski violinista Jean Luc Ponty je svakako jedan od najznačajnijih jazz i jazz rock muzičara od šezdesetih godina na ovamo, a već decenijama sigurno najveće ime kada je reč o ovom instrumentu. Za ovog vanserijskog muzičara poznati jazz publicista Joakim Berent je rekao da je upravo sa Pontijem počela nova era kada je reč o violini u džezu, a njegovo fraziranje uporedio sa stilom improvizacija Džona Koltrejna. Njegov vrtoglav uspon počinje 1964. godine, kad objavljuje prvi solo album, a već dve godine kasnije snima „Violin Summit" sa legendama jazz violine (Svend Asmussen, Stephane Grappelli i Stuff Smith). Na spisku muzičara sa kojima je svirao i snimao tokom karijere koja traje skoro pola veka su i John Lewis, George Duke, John McLaughlin, Herbie Hancock, Al Di Meola, Stanley Clarke, Miroslav Vitous, Billy Cobham, Allan Holdsworth... Frank Zapa je komponovao muziku za Ponty-ev solo album "King Kong" , a Ponty se pridružio Zapinom bendu na nekoliko antologijskih albuma i svirao na turnejama "Mothers of Invention". Dvanaest uzastopnih albuma koje je objavio za "Atlantic" ušli su među top pet Bilbordove jazz liste.

Sastav Osibisa koju mnogi smatraju začetnicima world music pravca, i u svetskim razmerama sigurno najuspešnijim i najpopularnijim afričkim bendom, formiran je 1969. godine u Londonu. Osnivač i, do današnjih dana, lider benda, saksofonista, flautista, pevač i kompozitor Teddy Osei vodio je pre toga u rodnoj Gani "highlife" bendove - koje karakterišu jazz duvači u kombinaciji sa snažnim gitarskim zvukom. U Londonu, gde kao stipendista svoje vlade studira muziku, 1969. godine je sa svojim bratom - trubačem Mac Tontohom i muzičarima iz Gane i sa Kariba formirao Osibisu. Pažnju skreću već prvim singlom "Music for Gong Gong" a učestvovali su i na soundtracku čuvenog filma "Superfly". Godine1976. objavljuju album "Ojah awake" i singl "Dance the body music" koji postaje veliki hit, da bi krajem te iste godine izdali pilot singl "Sunshine day" (sa albuma "Wellcome home") koji postaje planetarni hit. Njihova fuzija afričke muzike sa karipskim i latino nasleđem, elementima džeza, roka, soula i ritma i bluza - naišla je na odličan prijem u celom svetu.

Jedan od najboljih svetskih big bendova Brussels Jazz Orchestra i solisti: portugalska pevačica Maria Joao i belgijski pevač David Linx predstaviće se programom numera iz opere Džordža Geršvina "Porgi i Bes", pod nazivom "A different Porgy, another Bess". Brusselss Jazz Orchestra su 1993. godine osnovali umetnički direktor Frank Vaganée, Serge Plume i Marc Godfroid. BJO nije big band koji se drži standardnog repertoara, već je za njihov rad karakteristično insistiranje na originalnoj muzici, novim kompozicijama i strastvenim aranžmanima - ili, kako to oni sami kažu: zajednička "orkestrirana strast prema džezu". Spisak muzičara koji su sa njima sarađivali to samo potvrđuje: Maria Schneider, Dave Liebman, Dave Douglas, , McCoy Tyner, Kenny Wheeler, Lee Konitz, Toots Thielemans (...). Još jedna potvrda izuzetno visokog rejtinga Brussell jazz je i učešće u snimanju soundtracka za film "The Artist" koji je ove godine ovenčan najvažnijim nagradama Američke filmske akademije, pa i "Oskarom" za muziku.

Portugalska jazz pevačica Maria Joao objedinjuje miks folk muzike, savremenog džez izraza i avangarde. Sarađivala je sa velikim brojem svetski poznatih umetnika među kojima su: Gilberto Gil, Joe Zawinul, Bobo Stenson, Manu Katche, Trilok Gurtu, Bobby McFerrin, Ralph Towner...

David Linx, belgijski pevač, kompozitor i multiinstrumentalista, širu pažnju privukao je još 1985. godine, zajedničkim albumom sa poznatim američkim piscem James Baldwin-om. "A Lover's Question" na kojem su učestvovali i Steve Coleman i Slide Hampton. Snimio je desetak albuma među kojima se posebno izdvajaju oni sa BJO.

Njujorški kvintet "Opus 5", koji okuplja neke od najboljih i najtraženijih muzičara aktuelne jazz scene, upravo će na Nišvillu premijerno u Evropi promovisati prvi album. Alex Sipiagin - truba, Seamus Blake - tenor saksofon, David Kikoski - klavir, Boris Kozlov - kontrabas i Donald Edwards - bubnjevi, predstaviće se publici u niškoj Tvrđavi u subotu, 18. avgusta. Osim činjenice da zbirni spisak muzičara sa kojima su sarađivali članovi "Opus 5" predstavlja svojevrsni "Ko je ko" savremene američke jazz scene, zajednički imenilac koji objedinjuje članove ovog pravog all stars kvinteta je i podatak da su svi i stalni članovi Mingus projekata: Mingus Big Band, Mingus Orchestra i Mingus Dynasty.

Sastav dvojice funk jazz legendi Jamaaladeen Tacuma & Joseph Bowie Defunkt Funk Expirience predstaviće se drugog dana festivala. Jamaladeen Tacuma (rođen kao Rudy McDaniel 1956. godine, Hempstead, New York ) vodeći bas gitarista pravca koji bi se mogao nazvati "free funk", poznat je pre svega kao dugogodišnji član benda pionira free jazz-a: Ornette Coleman's Primetime. Ova saradnja započeta kada je imao svega 19 godina (posebno na albumima "Dancing in Your Head", "Body Meta", i "Of Human Feelings") lansira ga kao jednog od najboljih basista svoje generacije. Godine 1981. dobio je rekordan broj glasova kritičara kao najbolji mladi basista u tradicionalnoj anketi "Down Beat" magazina. Pod svojim imenom objavio je dvadesetak albuma i sarađivao sa velikim imenima jazz, funk i world music scene: James "Blood" Ulmer, David Moss, Derek Bailey, Kip Hanrahan, David Murray, World Saxophone Quartetom. Svirao je u bendu Milesa Davisa na velikoj svetskoj turneji.

Joseph Bowie je najmlađi član poznate muzičke porodice. Prve muzičke lekcije dobio je u rodnom Sent Luisu od svog oca Vilijema Lestera Seniora, a na njega su dosta uticala i starija braća Bayron (saksofonista i aranžer) i Lester Bowie - legendarni trubač i vođa sastava Art Ensemble of Chicago i Brass Fantasy. Još kao tinejdžer je nastupao sa mnogim velikim džez i bluz imenima (Cecil Taylor, Leroy Jenkins, Stanley Cowell, Sam Rivers, Ornette Coleman, Dr John). Kroz saradnju sa punk-funk saksofonistom Džejmsom Čensom okreće se novom talasu i osniva sastav Defunkt sa kojim je tokom 25 godina snimio 15 albuma. Kontakt sa džezom je zadržao kroz česte saradnje sa umetnicima poput Dejvida Mareja, Jusefa Latifa ili Ethnic Heritage Ensemble.

Get The Blessing je po ocenama i kritike i publike najoriginalniji i najuzbudljiviji jazz sastav britanske scene - i kada je reč o nastupima ali i kada je reč o diskografiji. Njihov debi album "All Is Yes" iz 2008. godine dobio je prestižnu BBC Jazz Nagradu. Sastav je osnovan 2000. godine kada su dotadašnji članovi legendarnog trip-hop sastava Portishead basista Jim Barr i bubnjar Clive Deamer pronašli prave saradnike u saksofonisti Jake McMurchie-u (takođe sarađivao sa Portishead) i trubaču Pete Judge-u. Sa uticajima od Ornette Coleman-a i Tortoise, do Blondie Semjuela Beketa, GTB zaraznim melodijama i konstantno izmiču svim dosadašnjim klasifikacijama. Njihov poslednji album OC DC, objavljen je ove godine. Na spisku poznatih muzičara sa kojima je sarađivala ritam sekcija benda Barr & Deamer su i Peter Gabriel, Radiohead, Jeff Beck, Alison Moyet, Siouxsie Sioux, Roni Size, Hawkwind, Robert Plant.

Iz Italije, zemlje sa, po mnogima, najjačom jazz scenom u Evropi dolazi The Lydian Sound Orchestra - sastav koji je više puta proglašavan za najbolju jazz formaciju u svojoj domovini. Ovaj nonet osnovao je 1989. godine poznati kompozitor, aranžer, dirigent, pijanista, profesor, esejista, jazz promoter i direktor Festivala "New Conversations - Vicenza Jazz" - Riccardo Brazzale. Kroz L.S.O. su prošli mnogi od najboljih italijanskih muzičara a bend je sarađivao sa mnogim internacionalnim zvezdama (Palle Danielsson, Ralph Towner, Kenny Wheeler, Paul Motian, Charles McPherson, Dave Liebman, Don Moye, Mingus Dynasty). Okosnica rada ovog netipičnog "almost big banda" (šest duvača i ritam sekcija) su, osim originalnih kompozicija, i upečatljive obrade kompozicija jazz legendi (Elington, Monk, Mingus) koje u novim aranžmanima održavaju plamen džeza "u užem smislu", dokazujući istovremeno da bavljenje klasicima ne mora nužno biti retro.

Kada je reč o gypsy swingu, jedinom tradicionalnom jazz stilu nastalom u Evropi, težište ove muzike poslednjih godina se sve više iz Francuske premešta u Holandiju, odakle na Nišville dolazi kvintet koji predvodi gitarista Lollo Meier. Odrastao je i bukvalno na glavnoj struji ove muzičke tradicije - dolazi iz porodice poznatih muzičara, blizak je rođak Fapy Lafertin-a i Stochelo Rosenberg-a. Osim što je vrhunski gitarista, Meier je priznat i kao odličan kompozitor i aranžer.

Add comment


Security code
Refresh